خانه های سلامت

Untitled 1

طبق تعریف، خانه سلامت واحدی است زیر مجموعه سرای محله که به عنوان ستاد هماهنگ‌کننده و اجرایی محله سالم در نقش تسهیل‌گر، سطح سلامت ساکنان محله را ارتقا می‌بخشد که این مهم از طریق دو راهبرد مشارکت همگانی و همکاری‌های بین‌بخشی اجرا شده و هدف نهایی توانمندسازی جامعه را دنبال می کند . وظایف خانه‌ سلامت عبارت است از [2]:
§ ارایه برنامه‌های آموزشی و ارائه خدمات سلامت در ابعاد جسمی, روانی, اجتماعی و معنوی به گروه‌های مخاطب مردمی و نهادهای سازمانی محله
§ مشارکت در تهیه برنامه‌های محلی در راستای اسناد بالادستی و ظرفیت‌های محلی و جلب و توسعه شبکه همکاری‌های بین‌بخشی سازمان‌های دولتی و غیردولتی مرتبط با هدف ارتقای سلامت محله.
§ همکاری و هماهنگی با مدیریت محله و سایر خانه‌ها در جهت تحقق اهداف مشترک.
§ انجام خدمات سلامت با استفاده از افراد توانمند و دارای مدارک تحصیلی مرتبط و ارجاع افراد به مراجع حمایتی یا بهداشتی-درمانی بر حسب نیازهای فردی ساکنان محله
§ حفظ شبکه سلامت‌یاران محله در جهت ارتقای سلامت محله و اجرای برنامه‌های سلامت محور
در نشست اردوی جهادی خانه های سلامت در تابستان 1394 فرصت های بهبود فراوانی برای عملکرد این خانه ها مطرح شد که ضرورت بازنگری در شیوه کار خانه های سلامت را متذکر می شد ، از جمله اینکه :
§ خدمات تدارک دیده شده در خانه‌های سلامت به صورت غیرفعال و فقط برای درصد کمی از شهروندان ارایه می‌شود، اغلب گیرندگان خدمات بانوان خانه‌دار هستند و برای مردان و بانوان شاغل خدمات محدود ارایه می‌شود.
§ تقریباً هیچ دوره مدون آموزشی برای تربیت مسئولان خانه‌های سلامت برگزار نشده است و نوع استفاده از سلامت‌یاران شبیه به رابطان بهداشتی و بیشتر از نوع همکاری در جمع‌آوری اطلاعات خانوارها و تحقیقات بوده است.
§ شاخص‌های سلامت مردم شهر تهران نشان می‌دهد که نابرابری اجتماعی در تهران بین مناطق 22 گانه قابل توجه است و نیاز به اقدامات فوری دارد. یکی از نابرابری‌ها دسترسی به خدمات سلامت است [3]. به طور کلی دهک‌های بالای جامعه شهری در تهران از خدمات تخصصی و فوق تخصصی بیمارستان‌ها استفاده می‌نمایند و مشکلی از این بابت برای رضایت‌مندی آنها مترتب نیست ولی دهک‌های میانی و اول نیازمند دسترسی به نیازهای اولیه بهداشتی هستند.
§ در حال حاضر دهک های پائین جامعه شهری تهران نیازمند دریافت خدمات برای پیشگیری و کنترل بیماری‌های غیرواگیر از قبیل: سکته‌های قلبی و مغزی، سرطان، فشارخون، دیابت و بیماری‌های اسکلتی-عضلانی هستند؛ از سوی دیگر بیماری‌های واگیردار چون ایدز و هپاتیت این گروه را بیشتر از قبل تهدید می کند. به مسائل فوق باید مشکلات روانی از قبیل: اضطراب منتشر و افسردگی و مسائل اجتماعی مانند: درآمد پائین، کم‌سوادی، نداشتن شغل مناسب، مسکن ناامن، خانواده نابسامان، مشاهده و یا احساس تبعیض و بی عدالتی را اضافه کرد. در مجموع از این وضعیت به عنوان اپیدمی سه گانه (بیماری‌های غیرواگیر، بیماری‌های واگیر و مشکلات روانی) در کشورهای در حال توسعه یاد می‌شود و این موضوع به خصوص در کلانشهرها بارزتر است [4]، لذا سیاستگذاران شهری باید درصدد مداخلاتی باشند که بتواند این معضلات را به حداقل برساند.
§ در حال حاضر خدمات مراکز بهداشتی-درمانی به عنوان اولین سطح ارایه خدمات در شهر تهران از نوع فعال نبوده و نیازهای مراقبت از سلامت مردم را به طور جامع در بر نمی‌گیرد به طوری که از مجموع خدمات مورد نیاز مردم در سطح پایه که شامل خدمات پیشگیری و کنترل بیماری های غیرواگیر، واگیردار و حوادث است در شهر تهران فقط 20% خدمات مورد نیاز آن هم در حیطه مراقبت از مادر و کودک ، مراقبت از اپیدمی بیماری های واگیردار و خدمات نظارت بر بهداشت محیط ارایه می‌شود و هنوز خدمات آموزش نظام مند سبک زندگی در چهار بعد سلامت، غربالگری و شناسایی زودرس افراد در معرض خطر بیماری ها و مراقبت فعال از آنها و همچنین خدمات تحقیق و اثرگذاری بر مولفه های اجتماعی سلامت در محیط پیرامون عملیاتی نشده است .[5].


1) آموزش مردم
تعریف برآمد:
اجرای برنامه‌های آموزشی و توانمندسازی شهروندان با اولویت کارگاه‌های سبک زندگی سالم
چرایی برآمد:
با توجه به توسعه همه جانبه کلانشهر تهران و ایجاد چالش‌های جدید برنامه‌ریزی به منظور بهبود و ارتقای آگاهی‌های افراد جامعه امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر است. از جمله این چالش ها می توان به انواع آلودگی‌های محیطی، تصادفات و ترافیک‌ جاده‌ای، تغییر الگوی بیماری‌ها از بیماری‌های واگیر به غیرواگیر، بروز انواع خشونت‌ها، سبک زندگی ناسالم، مصرف دخانیات و مشروبات الکلی، فعالیت بدنی بسیار کم، تغذیه نامناسب اشاره کرد. به همین دلیل و برای پاسخ به این چالش ها بسته‌های آموزشی با هدف ارتقای آگاهی شهروندان و بهبود سبک زندگی آنان با استفاده از آخرین منابع علمی روز طراحی گردیده است. به کارگیری توصیه‌های رفتاری و پیام‌های آموزشی این بسته ها موجب اتخاذ رفتارهای سالم و پیشگیرانه توسط شهروندان و در نتیجه افزایش کیفیت زندگی و شادکامی آنان می‌گردد.

2) مراقبت
تعریف برآمد:
• ارزیابی سبک زندگی شهروندان در عوامل خطر سلامت جسمی، روانی و اجتماعی، مشاوره و آموزش کوتاه، ارجاع و پیگیری (جسمی، روانی و اجتماعی)
• ارایه خدمات مشاوره‌ای به شهروندان در خانه‌های سلامت و مراکز وابسته به شهرداری تهران با اولویت موضوع ازدواج و تحکیم بنیان خانواده
ضرورت اجرای ارزیابی سبک زندگی شهروندان :
به منظور ارزیابی سبک زندگی شهروندان در سه حوزه جسمی، روانی و اجتماعی ضرورت دارد فردی آشنا به عوامل خطر بیماریهای جسمی ، عوامل خطر اختلالات روانی و همچنین عوامل خطر سلامت اجتماعی از فرد مراجعه کننده ارزیابی سریع به عمل آورد. این مداخله برای افزایش تاثیرگذاری کارگاه های آموزشی سبک زندگی طراحی و اجرا می شود و با صدور کارنامه وضعیت سبک زندگی به فرد مراجعه کننده آغاز می شود . بعد از این ارزیابی شهروند با عوامل خطر بیماریها و آسیبها آشنا شده و برای استفاده از ظرفیت های فردی و محلی از جمله خانه سلامت جهت رفع عامل خطر تشویق می گردد: به عنوان مثال کسی که مطابق استاندارد جهانی تحرک فیزیکی کافی ندارد می تواند از مشاوره ها و امکانات توصیه شده خانه سلامت استفاده کند، یا اگر در بررسی عوامل خطر سلامت روان وی در محدوده قرمز قرار گیرد برای دریافت مشاوره از روانشناس و یا روانپزشک راهنمایی و تشویق شود. به همین ترتیب فردی که در معرض خطراتی هست که احتمالا در آینده وی را در معرض آسیب های اجتماعی همچون بیکاری، فقر، طلاق، ترک تحصیل و جرائم قرار می دهد و یا هم اکنون درگیر این مسائل است شناسایی شده و برای دریافت حمایت های اجتماعی و خوداتکایی راهنمایی شوند.
ضرورت برآمد خدمات مشاوره ازدواج و تحکیم بنیان خانواده:
خانواده به عنوان مهم‌ترین کانون بشری، عنصر اساسی در تشکیل، پیشرفت و موفقیت یک جامعه و ملت است. لذا سعادت هر جامعه‌ای منوط به نیکبختی خانواده‌های آن جامعه می‌باشد. در خانواده باید ایمان، فضیلت‌گرایی، عشق، محبت، شناخت نقش‌ها و وظایف خانوادگی، همکاری، تفاهم، عدالت، اخلاق نیکو، مدیریت صحیح و رعایت آداب و احترام و اعتماد بین اعضا شکل گیرد. بنابراین باید هر چه بیشتر در جهت نیل به سعادتمندی آن کوشید. ارائه خدمات روانشناسی در واحدهای مشاوره‌ای تحکیم بنیان خانواده یکی از راهکارهای دستیابی به این مهم می‌باشد.
3) توسعه همکاری و مشارکت محلی
تعریف برآمد:
شناسایی ظرفیت‌های محلی ارتقای سلامت و تدوین ماتریس همکاری‌ها برای رفع نیازهای محله (اعم از دولتی، غیردولتی و خصوصی)
ضرورت اجرا:
1. پایداری برنامه‌ها و مداخلات بیشتر می‌شود.
2. استفاده از منابع محله به حداکثر ممکن می‌رسد.
3. اثربخشی برنامه‌ها افزایش می‌یابد.
4. هزینه‌های مرتبط در بخش شهرداری و سایر دستگاهها کاهش می‌یابد.
5. توجه به پیشگیری و رفع علل ریشه ای (مؤلفه‌های اجتماعی سلامت) بیشتر می‌شود.

4) پشتیبانی
4-1) ثبت اقدامات خانه سلامت در هر یک از کارکردهای سه گانه در سامانه خانه سلامت
عنوان برآمد:
ثبت اقدامات خانه سلامت در هر یک از کارکردهای سه‌گانه در سامانه خانه سلامت
چرایی برآمد:
- دسترسی به اطلاعات خانه سلامت در هر مقطع
- گزارش‌گیری برای ارزیابی عملکرد خانه سلامت
- دسترسی آسان مدیران و سطوح ستادی و ارائه بازخورد
- کمک به حفظ محیط زیست و کاهش مصرف کاغذ
- صرف زمان کمتر برای گزارش‌دهی
- دریافت گزارش‌های دوره‌ای
4-2) انعکاس رخدادهای خانه سلامت (ارسال و پیگیری برای بارگذاری در سایت‌های 12گانه)
تعریف برآمد:
انعکاس رخدادهای خانه سلامت (ارسال و پیگیری برای بارگذاری در سایت‌های 12گانه)
چرایی برآمد:
- اطلاع‌رسانی به کلیه ذینفعان (شهرداری و مردم) از رخدادهای گذشته و آینده خانۀ سلامت
- فراهم‌آوردن امکان برنامه‌ریزی برای شرکت مخاطبان در رخدادها



4-3) ثبت مشخصات فردی و صدور کارنامه عملکرد سلامت‌یاران بر اساس شرح وظایف در خانه سلامت)
تعریف برآمد:
ثبت مشخصات فردی و صدور کارنامه عملکرد سلامتیاران بر اساس شرح وظایف آنان در خانه سلامت (مندرج در پیوست)
چرایی برآمد:
- بهبود همکاری با نیروهای انسانی نیمه داوطلب و مردمی
- ثبت مشخصات عملکرد این افراد به منظور قدردانی و تشویق مشارکتهای داوطلبانه

 

ما را روی نقشه بیابید

نشانی:

بزرگراه شهید خرازی، شهرک شهید باقری

تلفن: 96022000

فکس: 96090492

پست الکترونیک: info@region22.tehran.ir

کلیه حقوق این وب سایت برای شهرداری منطقه 22 تهران محفوظ است. (1379 - 1396)